Βρύση Κλήμα - Βίκος - Σκάλα Καπέσοβου - Καπέσοβο - Σκάλα Βραδέτου - Βραδέτο, Τύμφη

 Η εκκίνηση της διαδρομής γίνεται από τη βρύση Κλήμα, που βρίσκεται στην ένωση του Μέγα Λάκκου με το Βίκο. Εκεί μπορεί να φτάσει κανείς από διάφορα χωριά, όπως το Μονοδένδρι, το Βίκο, το Πάπιγκο ή το Βραδέτο, μέσω του Μέγα Λάκκου. Κινούμαστε στο μονοπάτι του Βίκου, το οποίο σε αυτό το κομμάτι βρίσκεται ψηλότερα από την κοίτη, με κατεύθυνση προς το Μονοδένδρι. Η απόσταση από το Κλήμα μέχρι το σημείο που ανεβαίνει για Μονοδένδρι είναι τέσσερα χιλιόμετρα και δίνει πολύ όμορφες εικόνες, μιας και το φαράγγι κάνει απανωτές στροφές, ενώ συχνά έχουμε εικόνα στα κατακόρυφα ασβεστολιθικά του τοιχώματα. Ψηλά απέναντί μας βρίσκεται και η θέση Μπελόη. Στην έξοδο για Μονοδένδρι εμείς συνεχίζουμε προς τα κάτω και σύντομα θα πέσουμε στο Βίκο, ενώ απέναντί μας έχουμε την έξοδο της χαράδρας της Μεζαριάς. Μόλις περάσουμε την κοίτη του Βίκου, αρχίζουμε να τραβερσάρουμε για λίγο ΝΑ χωρίς να κερδίζουμε πολύ ύψος. Σύντομα θα κινηθούμε ΒΑ με την κλίση να αυξάνεται. Μετά από τρία χιλιόμετρα ανηφόρας θα φτάσουμε στο Καπέσοβο στα 1250μ υψόμετρο. Από εκεί μένει το τελευταίο κομμάτι της Σκάλας του Βραδέτου. Έτσι αφού χάσουμε λίγο ύψος για να πέσουμε στη Μεζαριά, παίρνουμε την τελική ανηφόρα με τις αλλεπάλληλα στροφές μέχρι το Βραδέτο.

Οι ορθοπλαγιές της Τύμφης προς τη θέση Μπελόη

Βραδέτο - Κακιά Σκάλα - Μέγας Λάκκος - Βίκος, Τύμφη

 Πρόκειται για απαιτητική διαδρομή που ενώνει το Βραδέτο με το Βίκο στο σημείο που βρίσκεται η βρύση "Κλήμα". Η εκκίνηση μπορεί να γίνει από το χωριό ή για πιο σύντομα και εύκολα από στάνη λίγο πριν φτάσουμε στο χωριό. Η αρχή κινείται σε ημιαλπικά λιβάδια στα 1500μ υψόμετρο. Αφού προσπεράσουμε το λάκκο της Κριάρας θα δούμε το πρόσφατα δημιουργημένο σπήλαιο. Από εκεί αρχίζουμε να κατηφορίζουμε σε ομαλά λιβάδια, μέχρι να δούμε την είσοδο της κακιάς σκάλας στα δεξιά μας, όπου υπάρχει χαρακτηριστική πινακίδα με πληροφορίες. Ως εδώ θα χρειαστούμε 40 λεπτά περίπου. Η κατάβαση που ακολουθεί είναι απότομη με αρκετή κλίση, αφού σε 1,4 χιλιόμετρα θα χάσουμε 500 μέτρα υψομετρικής. Το ίχνος είναι αχνό και θέλει προσοχή, αν και σε γενικές γραμμές δεν υπάρχουν περιθώρια να ξεφύγει κανείς πολύ από το ίχνος. Θα βρούμε αραιά ταμπελάκια και σήμανση, ενώ σε ένα σημείο με την ονομασία "Κολογλέπι" υπάρχει μόνιμο σχοινάκι. Γενικά κινούμαστε στα πλευρικά τοιχώματα μίας χαράδρας που τέμνει το Μέγα Λάκκο και λίγο πριν βγει σε αυτόν συναντάμε την κοίτη της, όπου πιο πάνω υπάρχει και το σπήλαιο της Αρκουδότρυπας. Για την ολοκλήρωση της κατάβασης θα χρειαστούμε μία ώρα χωρίς στάση. Πλέον μπαίνουμε στο Μέγα Λάκκο και συνεχίζουμε να βλέπουμε ταμπελάκια αραιά στα δέντρα χωρίς να υπάρχει πάντα ίχνος. Το τερέν θέλει προσοχή, ωστόσο τα πρανή του φαραγγιού δεν είναι απότομα και μπορούμε να κινηθούμε σχετικά εύκολα πλευρικά της κοίτης. Κατόπιν ένα διακριτικό ίχνος μαζί με ταμπελάκια θα μας οδηγήσει αρκετά κοντά στο Βίκο. Βρισκόμαστε στην δεξιά μεριά του φαραγγιού για ώρα και προς το τέλος θα χρειαστεί να χάσουμε λίγο υψόμετρο δύο φορές για να αποφύγουμε πιο απότομα πρανή με βλάστηση. Στη 2η κατεβασιά θα βρούμε σωλήνα, τον οποίο ακολουθώντας τον σύντομα θα βγούμε στη βρύση Κλήμα στην καρδιά του Βίκου. Από εκεί μπορούμε να βγούμε στα χωριά Βίκο, Πάπιγκο, Μονοδένδρι, Καπέσοβο ή Βραδέτο. Από το Βραδέτο μέχρι εκεί θα χρειαστούμε 4 γεμάτες ώρες με καλό ρυθμό. Τους καλοκαιρινούς μήνες η κοίτη είναι στεγνή, αλλά στο τελευταίο κομμάτι της το νερό κάνει την παρουσία του αισθητή. Μέρος αυτού οδηγείται στη βρύση Κλήμα, η οποία έχει νερό όλο το χρόνο. Η διαδρομή απευθύνεται σε έμπειρους πεζοπόρους σε μία από της πιο άγονες και άγριες γωνιές της Τύμφης. Είσοδος στο Μέγα Λάκκο μπορεί να γίνει και από το μονοπάτι που οδηγεί στη λούτσα Ρομπόζη. Στα 1740μ υψμ πίσω από τον Αυγερινό θα πέσουμε στα 1440μ μπαίνοντας σχεδόν στις απαρχές της επιβλητικής χαράδρας. Ένα ακόμα άρθρο για το Μέγα Λάκκο θα βρείτε και εδώ. Η διαδρομή εδώ.

Σπήλαιο και οικισμός Αρκουδορέματος, Μαίναλο

 Το σπήλαιο βρίσκεται πολύ κοντά στην Παναγία Αρκουδορέματος, σε μία απομονωμένη περιοχή, στην καρδιά του Μαίναλου, μέσα στα έλατα. Έχει δύσκολη πρόσβαση και στο τέλος χρειάζεται αναρρίχηση δέκα μέτρων. Στο Αρκουδόρεμα υπήρχε οικισμός, ο οποίος άκμαζε επί Τουρκοκρατίας και λόγω της δυσπρόσιτης περιοχής είχε γίνει σημαντικό κέντρο της επανάστασης και της κλεφτουριάς. Βρίσκεται αρκετά κοντά στο Λιμποβίσι, το χωριό από το οποίο κατάγονταν ο Θ. Κολοκοτρώνης. Πολύ Κολοκοτρωναίοι είχαν εγκατασταθεί στο Αρκουδόρεμα το οποίο αντιστάθηκε σθεναρά στους τούρκους το 1715, όπως και το Λιμποβίσι. Το 1829 επί Καποδίστρια είχε 820 κατοίκους και το 1850 επί Όθωνα 450 για να φτάσει το 1897 στους 33. Από το 1900 και μετά το χωριό ερήμωσε και πέρα από κάποια ερείπια η εκκλησία του Αρκουδορέματος διασώθηκε και ανακαινίστηκε.

Το σπήλαιο του Αρκουδορέματος βρίσκεται σε αρκετά κοντινή απόσταση από τον οικισμό. Είναι βέβαιο ότι σε επιδρομές τούρκων αποτέλεσε καταφύγιο, όπως και στην ταραγμένη δεκαετία του ΄40. Αρκετά γραμμένα εντός του και κυρίως στον τελικό θάλαμο. Παρουσιάζει πέντε μεγάλους θαλάμους και έχει μήκος περίπου 150 μέτρα. Η δυσπρόσιτη είσοδός του είναι ακόμα χτισμένη στη μία πλευρά της. Στον 1ο μακρόστενο θάλαμο το φως εισχωρεί στα πρώτα μέτρα. Υπάρχουν και κάποια υποτυπώδη ξύλινα υποστυλώματα. Ένα χαμηλό σημείο μας βγάζει στο 2ο θάλαμο, στην ίδια όδευση. Μέσα από κατακρημνίσεις μπαίνουμε στον 3ο θάλαμο που έχει την ψηλότερη οροφή χωρίς διάκοσμο γενικά. Στη συνέχεια η οροφή χαμηλώνει και το σπήλαιο κάνει στροφή δεξιά για να μπει στον 4ο και μακρόστενο θάλαμο. Στο τέλος του στα αριστερά υπάρχει μικρή τρύπα στο τοίχωμα που οδηγεί στον τελικό θάλαμο του σπηλαίου. Εκεί θα βρούμε και αρκετά γραμμένα στα τοιχώματα. Γενικά το σπήλαιο είναι πλούσιο σε διάκοσμο, αλλά και με αρκετά σπασμένα δυστυχώς.

Στην είσοδο

Φαράγγι Κρασοπούλη, ΒΑ Πιέρια

 Ο Κρασοπούλης είναι κυρίαρχο ποτάμι στην περιοχή της Ημαθίας με τα νερά του να καταλήγουν μετά από μακρά πορεία στον Αλιάκμονα. Η αρχαία ονομασία του είναι Άσκορδος και ήτανε το ανατολικό όριο της χώρας των Αιγών. Οι απαρχές του βρίσκονται στις βορειοανατολικές απολήξεις των Πιέριων. Δύο μικρά ρέματα, το Κρυονέρι και ένα ανώνυμο ενώνονται στο ύψος του χωριού Ελαφίνα στα 800μ υψόμετρο. Κατόπιν το ρέμα παίρνει τη μορφή φαραγγιού και παρουσιάζει μερικούς όμορφους καταρράκτες. Το τέλος της χαράδρας σηματοδοτείται στο ύψος του χώρου αναψυχής Πουρνιά στα 420 μέτρα υψόμετρο. Στη συνέχεια θα δεχτεί τα νερά από το ρέμα της Στενούρας κ στα 190μ ενώνεται σε αυτόν είναι σημαντικό φαράγγι της περιοχής, το Σαρπάτα. Για ένα διάστημα στο ύψος των χωριών Συκιά (Ημαθία) και Ρυάκια (Πιερία) αποτελεί και το όριο των νομών. Κατόπιν σχηματίζει αλλεπάλληλους μαιάνδρους μέχρι το ύψος της Μελίκης, για να ενωθεί μετά από λίγο στον Αλιάκμονα.

Η εξερεύνηση έγινε στο κομμάτι από Ελαφίνα-Πουρνιά. Το φαράγγι χαρακτηρίζεται από πλούσια βλάστηση εντός του, ιδιαίτερο πέτρωμα από περιδοτίτες, ενώ προς το τέλος παρουσιάζει ψήγματα κερατόλιθου με το έντονο κόκκινο χρώμα του. Αρκετοί καταρράκτες βρίσκονται στο εσωτερικό του, κυρίως στο τελευταίο κομμάτι. Ωστόσο πολλοί από αυτούς περνιούνται και με αντιστήριξη. Το φαράγγι είναι κατάλληλο τέλη άνοιξης μέχρι φθινόπωρο. Το πάνω κομμάτι είναι πιο πολύ πεζοπορικό , αλλά από τη μέση και μετά ξεκινάνε μερικά ραπέλ. Συνολικά το φαράγγι έδωσε πέντε καταβάσεις με τη μεγαλύτερη στα 20 μέτρα. Μπήκανε 4 ανοξείδωτες πλακέτες Lappas τύπου Ghost+. Τα εύρετρα ανήκουν στο Ζάχο Κανταδόρο. Οργάνωση καταβάσεων Άρης Ζάχαρης, Νίκος Αλέξης Μυλώσης (Olympus Gravity). Συνεργάστηκαν οι: Αλίκη Μπατζάκη (G.O.A.T), Λος Άγγελος, Luuk Skywater και ο Άγιος. Φωτογραφικό υλικό από Ζάχο Κανταδόρο, Άρη Ζάχαρη και Νίκο Αλέξη Μυλώση. Η διαδρομή στο wikiloc.

Δημητσάνα - χαράδρα Λούσιου - Αρχαία Γόρτυνα, ορεινή Αρκαδία

 Η διαδρομή Στεμνίτσα - Δημητσάνα είναι το πρώτο κομμάτι του Μαίναλου trail και μάλλον και το πιο δημοφιλές. Η παρακάτω διαδρομή είναι μία παραλλαγή αυτού που ξεκινάει από τη Δημητσάνα και προς το τέλος αντί να ανηφορίσει για Στεμνίτσα, συνεχίζει να χάνει υψομετρικά μέχρι την αρχαία Γόρτυνα. Η Δημητσάνα είναι ένα από τα πιο διάσημα χωριά της περιοχής. Λόγω της ορεινής και οχυρωματικής της θέσης αποτέλεσε πυρήνα της επανάστασης, ενώ είναι φημισμένη και για τους μπαρουτόμυλους και τις αποθήκες που διατηρούσαν. Το 1819 κατασκευάστηκε ο πρώτος υδροκίνητος μπαρουτόμυλος και γρήγορα έφτασαν τους 14. Λίγο χαμηλότερα στην εντυπωσιακή χαράδρα του Λούσιου υπάρχουν ιστορικές μονές, ασκηταριά και νερόμυλοι, με το μέρος να αποτελεί κρησφύγετο σε ταραγμένους καιρούς. 

Ξεκινώντας από τη Δημητσάνα και καλύτερα από το μουσείο υδροκίνησης ή από το parking πιο πριν αρχίζουμε να κατηφορίζουμε προς τη χαράδρα. Κατά σημεία έχουμε εικόνα στα ορμητικά νερά ρεμάτων που τροφοδοτούν το Λούσιο λίγο πιο δυτικά. Στα 2,5 χιλιόμετρα βγαίνουμε για λίγο σε άσφαλτο και έχουμε εικόνα στο εντυπωσιακό ποτάμι. Σύντομα θα ξαναμπούμε σε μονοπάτι και μετά από άλλα 2,7 χιλιόμετρα θα φτάσουμε στη μονή Φιλοσόφου με το εξαιρετικό μπαλκόνι της προς τη χαράδρα και τη Δημητσάνα. Αρχίζουμε να κατηφορίζουμε πλέον και πολύ κοντά βρίσκεται και η παλιά μονή. Σε εκείνο το σημείο έγινε μία καθίζηση του εδάφους, όπου σταθερό σχοινί βοηθάει την κατάσταση. Ένα χιλιόμετρο μετά τη μονή θα περάσουμε και πάλι το Λούσιο σε ένα τεχνικό για το ποτάμι σημείο. Αρχίζουμε να ανηφορίζουμε στην ανατολική μεριά του ποταμού για να φτάσουμε μετά από λίγη ώρα στη μονή Προδρόμου. Χτισμένη μέσα σε κοιλότητα του βράχου μέσα στην απότομη χαράδρα κουβαλάει βαριά ιστορία. Στα 520μ υψόμετρο, ανήκει στη Στεμνίτσα. Ιδρύθηκε τον 12ο αιώνα από μοναχούς των γύρω ασκηταριών. Μετά τη μονή αρχίζουμε την κατάβαση πάλι προς το Λούσιο. Θα τον περάσουμε σε ένα πολύ ενδιαφέρον σημείο με πηγή μεγάλης παροχής να βγαίνει από άνοιγμα βράχου για να δημιουργήσει μία ακόμα νεροτριβή του Τιμίου Προδρόμου. Σε αυτό το σημείο μπορούμε εύκολα να προσεγγίσουμε και την κοίτη του Λούσιου. Το τελευταίο κομμάτι του μονοπατιού θα μας οδηγήσει στην αρχαία Γόρτυνα και το γεφύρι του Κόκορη που είναι και το τέλος της διαδρομής μας. Το ίχνος εδώ.