Βικάκης (Σελάτο) - Τσεπέλοβο, Ζαγόρι

 Πρόκειται για ιστορικό μονοπάτι που μας κατεβάζει από το Τσεπέλοβο (και παλαιότερα από τη μονή Ρογκοβού) στον Βικάκη. Το μονοπάτι ξεκινάει από τις κεραίες στο Τσεπέλοβο και σύντομα συναντάει αυτό που ξεκινούσε από τη μονή Ρογκοβού. Πρόκειται για ιστορικό μονοπάτι, αφού παλαίοτερα οι κάτοικοι από το Καπέοβο, Τσεπέλοβο και πέριξ κατέβαιναν στην κοίτη του ποταμού για ψάρεμα, ενώ κατέβαζαν μέχρι και ζώα κάποτε. Το μονοπάτι είναι σαν καλντερίμι σε πολλά σημεία και κατά τόπους δίνει εξαιρετική θέα στον Βικάκη. Σύντομα θα φτάσουμε στην κοίτη, σε βράχινη όχθη με την ονομασία "Πλακαριά". Εκεί μάλιστα έχει στηθεί και αναρριχητικό πεδίο. Μπροστά μας (ανάποδα στη ροή) έχουμε τη μακρόστενη οβίρα (βάθρα) του φαραγγιού με την ονομασία "Καδί", Γεφύρια ή Στόμιο και αμέσως μετά βλέπουμε και το Παλιογέφυρο στο βάθος. Από την αντίθετη μεριά, όπως πάει το ρέμα δηλαδή το ρέμα προσφέρεται για μία όμορφη διάσχιση μέχρι τους Κήπους, όπου ανοίγει και πάλι μετά το γεφύρι του Λαζαρίδη ή Κοντοδήμου. Η διάσχιση θέλει νεοπρέν, κράνος και κατάλληλες συνθήκες καιρού και νερού. 

* Δυστυχώς η μονή Ρογκοβού σε ένα πλαίσιο απομάκρυνσης του κόσμου  (μπάρες, φράχτες, κάμερες, σκυλιά, σφιχτό ωράριο επίσκεψης) έχει κόψει την πρόσβαση στο μονοπάτι για τον Βικάκη. Ένα πολύ παλιό μονοπάτι που όπως και να 'χει περνούσε έξω από τη μονή..

** Η διαδρομή ανεβαίνει από το Βικάκη προς τη μονή, αλλά λίγο πριν θα δείτε το ίχνος από το Τσεπέλοβο.

Η οβίρα Στόμιο ή Κάδι, στην αρχή από τον Βικάκη.

Γραδίστα κυκλική, Καπέσοβο, Ζαγόρι

 Πρόκειται για εύκολη κυκλική διαδρομή πάνω από το γραφικό Καπέσοβο, η οποία ωστόσο κλείνει πλέον από τη βλάστηση σε κάποια σημεία της. Στην είσοδο του χωριού θα δούμε ενημερωτική πινακίδα με κάποια στοιχεία για τη διαδρομή. Γραδίστα σημαίνει φρούριο και πράγματι η όλη τοποθεσία είναι αρκετά στρατηγική με τις χαράδρες της Μεζαριάς και του Βίκου να την κλείνουν από βορρά και δύση. Πληθώρα από ερείπια οχυρώσεων και θεμέλια σπιτιών μαρτυρούνε το ρόλο που έπαιξε σε ταραγμένους καιρούς όπως επί τουρκοκρατίας ή τη δεκαετία του 1940. 

Ξεκινώντας στην είσοδο του χωριού πολύ σύντομα θα φτάσουμε στο εκκλησάκι του αγίου Αθανάσιου στα 1180μ. Στο αρχικό αυτό τμήμα έχουμε ωραία θέα προς τη Σκάλα του Βραδέτου. Κατόπιν θα φτάσουμε στην άνω Γραδίστα στα 1230μ υψμ. Πολύ καλή θέα σε Βίκο και Μεζαριά. Μετά από την κορυφή το ίχνος κατηφορίζει ήπια και μετά από λίγο εισέρχεται σε δάσος με αιωνόβιες βελανιδιές που εντυπωσιάζουν με τα μεγέθη τους. Ακριβώς μετά βλέπουμε ταμπέλα σε σημείο διασταύρωσης. Το δεξί μονοπάτι θα μας οδηγήσει στην κάτω Γραδίστα και σε σημείο θέας. Έτσι σε 15 λεπτά θα φτάσουμε σε αέρινο πατάρι που μας δίνει μοναδική θέα στο Βίκο (το κομμάτι από το γεφύρι του Κόκκορη μέχρι το ύψος του Μονοδενδρίου), στο μοναστήρι της Αγίας Παρασκευής, στο Μονοδένδρι και στη Βίτσα. Ακριβώς από κάτω μας βρίσκεται και η οβίρα "Σνίτζι". Το αριστερό ίχνος θα μας οδηγήσει στο Καπέσοβο μετά από μία όμορφη τραβέρσα. Η όλη κυκλική διαδρομή στην Άνω και Κάτω Γραδίστα είναι σχεδόν 4 χιλιόμετρα και θα χρειαστούμε 2 με 2:30 ώρες. Η διαδρομή και στο wikiloc.

Βρύση Κλήμα - Βίκος - μονοπάτι Καπέσοβου - Σκάλα Βραδέτου - Βραδέτο, Τύμφη

 Η εκκίνηση της διαδρομής γίνεται από τη βρύση Κλήμα, που βρίσκεται στην ένωση του Μέγα Λάκκου με το Βίκο. Εκεί μπορεί να φτάσει κανείς από διάφορα χωριά, όπως το Μονοδένδρι, το Βίκο, το Πάπιγκο ή το Βραδέτο, μέσω του Μέγα Λάκκου. Κινούμαστε στο μονοπάτι του Βίκου, το οποίο σε αυτό το κομμάτι βρίσκεται ψηλότερα από την κοίτη, με κατεύθυνση προς το Μονοδένδρι. Η απόσταση από το Κλήμα μέχρι το σημείο που ανεβαίνει για Μονοδένδρι είναι τέσσερα χιλιόμετρα και δίνει πολύ όμορφες εικόνες, μιας και το φαράγγι κάνει απανωτές στροφές, ενώ συχνά έχουμε εικόνα στα κατακόρυφα ασβεστολιθικά του τοιχώματα. Ψηλά απέναντί μας βρίσκεται και η θέση Μπελόη. Στην έξοδο για Μονοδένδρι εμείς συνεχίζουμε προς τα κάτω και σύντομα θα πέσουμε στο Βίκο, ενώ απέναντί μας έχουμε την έξοδο της χαράδρας της Μεζαριάς. Μόλις περάσουμε την κοίτη του Βίκου, αρχίζουμε να τραβερσάρουμε για λίγο ΝΑ χωρίς να κερδίζουμε πολύ ύψος. Σύντομα θα κινηθούμε ΒΑ με την κλίση να αυξάνεται. Μετά από τρία χιλιόμετρα ανηφόρας θα φτάσουμε στο Καπέσοβο στα 1250μ υψόμετρο. Από εκεί μένει το τελευταίο κομμάτι της Σκάλας του Βραδέτου. Έτσι αφού χάσουμε λίγο ύψος για να πέσουμε στη Μεζαριά, παίρνουμε την τελική ανηφόρα με τις αλλεπάλληλα στροφές μέχρι το Βραδέτο. Η διαδρομή στο wikiloc.

Οι ορθοπλαγιές της Τύμφης προς τη θέση Μπελόη

Βραδέτο - Κακιά Σκάλα - Μέγας Λάκκος - Βίκος, Τύμφη

 Πρόκειται για απαιτητική διαδρομή που ενώνει το Βραδέτο με το Βίκο στο σημείο που βρίσκεται η βρύση "Κλήμα". Η εκκίνηση μπορεί να γίνει από το χωριό ή για πιο σύντομα και εύκολα από στάνη λίγο πριν φτάσουμε στο χωριό. Η αρχή κινείται σε ημιαλπικά λιβάδια στα 1500μ υψόμετρο. Αφού προσπεράσουμε το λάκκο της Κριάρας θα δούμε το πρόσφατα δημιουργημένο σπήλαιο. Από εκεί αρχίζουμε να κατηφορίζουμε σε ομαλά λιβάδια, μέχρι να δούμε την είσοδο της κακιάς σκάλας στα δεξιά μας, όπου υπάρχει χαρακτηριστική πινακίδα με πληροφορίες. Ως εδώ θα χρειαστούμε 40 λεπτά περίπου. Η κατάβαση που ακολουθεί είναι απότομη με αρκετή κλίση, αφού σε 1,4 χιλιόμετρα θα χάσουμε 500 μέτρα υψομετρικής. Το ίχνος είναι αχνό και θέλει προσοχή, αν και σε γενικές γραμμές δεν υπάρχουν περιθώρια να ξεφύγει κανείς πολύ από το ίχνος. Θα βρούμε αραιά ταμπελάκια και σήμανση, ενώ σε ένα σημείο με την ονομασία "Κολογλέπι" υπάρχει μόνιμο σχοινάκι. Γενικά κινούμαστε στα πλευρικά τοιχώματα μίας χαράδρας με το όνομα "Ανδρόλακκος" που τέμνει το Μέγα Λάκκο και λίγο πριν βγει σε αυτόν συναντάμε την κοίτη της, όπου πιο πάνω υπάρχει και το σπήλαιο της Αρκουδότρυπας. Για την ολοκλήρωση της κατάβασης θα χρειαστούμε μία ώρα χωρίς στάση. Πλέον μπαίνουμε στο Μέγα Λάκκο και συνεχίζουμε να βλέπουμε ταμπελάκια αραιά στα δέντρα χωρίς να υπάρχει πάντα ίχνος. Το τερέν θέλει προσοχή, ωστόσο τα πρανή του φαραγγιού δεν είναι απότομα και μπορούμε να κινηθούμε σχετικά εύκολα πλευρικά της κοίτης. Κατόπιν ένα διακριτικό ίχνος μαζί με ταμπελάκια θα μας οδηγήσει αρκετά κοντά στο Βίκο. Βρισκόμαστε στην δεξιά μεριά του φαραγγιού για ώρα και προς το τέλος θα χρειαστεί να χάσουμε λίγο υψόμετρο δύο φορές για να αποφύγουμε πιο απότομα πρανή με βλάστηση. Στη 2η κατεβασιά θα βρούμε σωλήνα, τον οποίο ακολουθώντας τον σύντομα θα βγούμε στη βρύση Κλήμα στην καρδιά του Βίκου. Από εκεί μπορούμε να βγούμε στα χωριά Βίκο, Πάπιγκο, Μονοδένδρι, Καπέσοβο ή Βραδέτο. Από το Βραδέτο μέχρι εκεί θα χρειαστούμε 4 γεμάτες ώρες με καλό ρυθμό. Τους καλοκαιρινούς μήνες η κοίτη είναι στεγνή, αλλά στο τελευταίο κομμάτι της το νερό κάνει την παρουσία του αισθητή. Μέρος αυτού οδηγείται στη βρύση Κλήμα, η οποία έχει νερό όλο το χρόνο. Η διαδρομή απευθύνεται σε έμπειρους πεζοπόρους σε μία από της πιο άγονες και άγριες γωνιές της Τύμφης. Είσοδος στο Μέγα Λάκκο μπορεί να γίνει και από το μονοπάτι που οδηγεί στη λούτσα Ρομπόζη. Στα 1740μ υψμ πίσω από τον Αυγερινό θα πέσουμε στα 1440μ μπαίνοντας σχεδόν στις απαρχές της επιβλητικής χαράδρας. Ένα ακόμα άρθρο για το Μέγα Λάκκο θα βρείτε και εδώ. Η διαδρομή εδώ.

Σπήλαιο και οικισμός Αρκουδορέματος, Μαίναλο

 Το σπήλαιο βρίσκεται πολύ κοντά στην Παναγία Αρκουδορέματος, σε μία απομονωμένη περιοχή, στην καρδιά του Μαίναλου, μέσα στα έλατα. Έχει δύσκολη πρόσβαση και στο τέλος χρειάζεται αναρρίχηση δέκα μέτρων. Στο Αρκουδόρεμα υπήρχε οικισμός, ο οποίος άκμαζε επί Τουρκοκρατίας και λόγω της δυσπρόσιτης περιοχής είχε γίνει σημαντικό κέντρο της επανάστασης και της κλεφτουριάς. Βρίσκεται αρκετά κοντά στο Λιμποβίσι, το χωριό από το οποίο κατάγονταν ο Θ. Κολοκοτρώνης. Πολύ Κολοκοτρωναίοι είχαν εγκατασταθεί στο Αρκουδόρεμα το οποίο αντιστάθηκε σθεναρά στους τούρκους το 1715, όπως και το Λιμποβίσι. Το 1829 επί Καποδίστρια είχε 820 κατοίκους και το 1850 επί Όθωνα 450 για να φτάσει το 1897 στους 33. Από το 1900 και μετά το χωριό ερήμωσε και πέρα από κάποια ερείπια η εκκλησία του Αρκουδορέματος διασώθηκε και ανακαινίστηκε.

Το σπήλαιο του Αρκουδορέματος βρίσκεται σε αρκετά κοντινή απόσταση από τον οικισμό. Είναι βέβαιο ότι σε επιδρομές τούρκων αποτέλεσε καταφύγιο, όπως και στην ταραγμένη δεκαετία του ΄40. Αρκετά γραμμένα εντός του και κυρίως στον τελικό θάλαμο. Παρουσιάζει πέντε μεγάλους θαλάμους και έχει μήκος περίπου 150 μέτρα. Η δυσπρόσιτη είσοδός του είναι ακόμα χτισμένη στη μία πλευρά της. Στον 1ο μακρόστενο θάλαμο το φως εισχωρεί στα πρώτα μέτρα. Υπάρχουν και κάποια υποτυπώδη ξύλινα υποστυλώματα. Ένα χαμηλό σημείο μας βγάζει στο 2ο θάλαμο, στην ίδια όδευση. Μέσα από κατακρημνίσεις μπαίνουμε στον 3ο θάλαμο που έχει την ψηλότερη οροφή χωρίς διάκοσμο γενικά. Στη συνέχεια η οροφή χαμηλώνει και το σπήλαιο κάνει στροφή δεξιά για να μπει στον 4ο και μακρόστενο θάλαμο. Στο τέλος του στα αριστερά υπάρχει μικρή τρύπα στο τοίχωμα που οδηγεί στον τελικό θάλαμο του σπηλαίου. Εκεί θα βρούμε και αρκετά γραμμένα στα τοιχώματα. Γενικά το σπήλαιο είναι πλούσιο σε διάκοσμο, αλλά και με αρκετά σπασμένα δυστυχώς.

Στην είσοδο